Posts

KA THINLUNG A RUM A

Mahmuaka Chhakchhuak April 21, 2024   Chanchinṭha Johana ziak kan chhiar chuan Isua unaupa Lazara chu a damlo a, a damlo tih a hriatin Isua lah chuan a awmna hmunah chuan ni hnih ala awm hnufual lehnghal a. Tichuan, Lazara chu a boral a, Isua pawh chu a unaupa thlan tlawh tur chuan a insiam a, thlan a thlen hian Lazara chu ni li lai thlanah phumin alo awm tawh nghe nghe a. Chutia Isua ber a rawn thlen takah chuan tiin hmeichhe lamte phei chuan mittui nen an lo awmin ‘Lalpa, heta awm ni la chu, ka nu\a hi a thi lo tur’ an lo ti a, Isua lah chuan chutianga an unaupa Lazara thihna avanga an \ap hmelhmang a han hmuh chuan amahah rinna an nghat tak tak lo tih leh amah chu thawhlehna neitu a ni tih an hriat lohna avang chuan a rilruin hrehawm a ti a, a rumin a lungngai a. Amah chu ring zoin mitthi pawh kaitho theitu a nihna chu hria nisela chuan chuti tak pawhin a lungngaiin a rum lo tur a ni. Nimahsela an hriat loh lutukna avang leh amahah reng rinna an neih loh avang chuan Isua ...

THOMAS ALVA EDISON NUNA KAN ZIR TUR

Mahmuaka Chhakchhuak April 25, 2024   Scientist-te hi an mimal nun \heuhah zir tur leh entawn tur a awm vek a, an thawhrimna mai bakah hlawhtling tura an beihnaah hian zir tur tam tak a awmzia Scientist chhuanawm tak Thomas Alva Edison nun aṭang hian tawitein i han sawi teh ang. Thomas Alva Edison hi February 1, 1847-ah khan unau pasarih zinga naupang ber ni turin Milan, Ohio state, US-ah piangin zirna mumal pawh a nei lo nain a naupan lai aṭangin experiment leh invention lamah a ngaihtuahna a seng nasa em em ṭhinin thil siamchhuahna lama rohlu tam tak min hnutchhiahtu a ni. A naupan lai hian a hrisel loin a taksa pawh a chak ṭha lo ṭhin hle a, chutianga taksa hrisel lo taka a awm chung chuan zawhna hi a ngah thei em em thungin amahin a chian phawt loh chuan zawhna hi a zawt awl lo ṭhin. Chutianga naupang danglam tak a nih avang chuan an zirtirtute chuan thluak buai (Addle headed) ah ngaiin thla thum chauh mumal taka zirna hun a hman hnuin school aṭangin an ban tir ta mai a...

VAWIIN CHU

Mahmuaka Chhakchhuak April 19, 2024   Vawiin chu hranghlui zinga ka ngainat zualte biakna hun neiin ral hla a\angin kan inkawm a, manhla ka ti hle mai. A hmasa berin F. Lalremsiama IPS (Rtd) ka bia a, a ni hi tunah kum 93 ni tawhin Chaltlangah an chhungkuain an awm a. A taksa a chak vak tawh loh avangin pawn a chhuak tam peih tawh lo a, nitin chhuak chanchinbu erawh ala chhiar reng peih thung. Pu F.LR. Siama ka fakna em em chu Indian Police Services a nih angin Sorkar hnathawkin India ram hmun hrang hrangah hun a hmang a, rambuai lai pawh khan Aizawl SP a niin sorkar hna a thawh chhung chanchin hi sawi tur tam tak a awm. Term khat emaw chauh MLA a ni hman a, kum 1993-ah khan Aizawl East II bial aṭanga thlantlin a ni. Term khat chauh MLA nimahsela a bial enkawl danah leh bial tana hna a thawh danah hian vawiin thlenga fak leh chawimawi a hlawh a, ama ṭawngkam ngei ka hriat danah phei chuan a MLA chhung khan vawikhat chiah ‘Khuallian’ a ni. Khuallian kan buaipui dan leh ram...

MIZO DISTRICT COUNCIL HRIATRENG NAN

Mahmuaka Chhakchhuak April 16, 2024   Kumpinu sorkar thiltihthei leh chak tak chuan khawvel ram bung hrang hrangte chu hnehin an awp nghal zel a, an vanglai takah phei chuan ram hrang hrang 64 vel lai an awp hman hial a ni. Chutiang chuan kum 1858 vel aṭangin India ram pawh min awp ṭanin Mizoram ngei pawh kum 1890 – 1947 chhung chu an thuhnuaiah kan awm a, kum 57 chhung lai chu kan chungah rorelna an nei a ni. Kum 1947-ah India chuan Kumpinu sorkar lak ata zalenna a neih takah chuan min awptute pawh chuan min chhuahsanin, an puanthuah telin an ram lam panin an chhuak a, kut ruakin min kalsan a. Engmah hnutchhiah min neih loh avangin keini chuan a bul a\angin ram kaihhruaina ngei pawh chu kan han zir thar a ngai lo thei ta lo a. Kum 1947-ah India chuan zalenna a nei a, India a indang ang bawkin Pakistan leh Burma pawh an inang ve nghal bawk a, nimahsela anni ram pathumte chuan an ram chhunga awm turin Mizoram chu min rin luh ve si loh avangin keimahniin kan awmdan tur chu nga...

MST BUS

Mahmuaka Chhakchhuak April 10, 2024   Tunhma deuhah kha chuan MST Bus-a chuang tur chuan Vanapa Hall kiang hnaih lawk building hnuai aṭangin ticket kan la a, ticket pawh kha zing karah lain kan lak zawh ruala motor-ah lawn nghal kha ni mai zel bawk a. Ṭumkhat chu keimahin MST Bus-a khawzawl lama haw chhoh tumin ticket chu ka thawmhnaw nena bawr takin ka va ngaihven a, Aizawl aṭanga champhai kha cheng 80 vel niin ka nei daih lo a. Chuan man tur ka neih daih loh avang chuan hehawm ti takin ka let leh hna hna a, a piah lawka Pu F. Kapsanga te building kawtah chuan ka hmelhriat Awitea (Lalawithanga) hi alo awm a, a ni chuan ‘khawnge i kal a’ a tih chuan ‘Hei khawzawl haw ka tum a, ticket man ka lo nei daih lo a, ka let leh mai a nih hi’ ka tih chuan kha tih pahin cheng 50/- hi min pe a, ka lawm kher mai. Tichuan, let lehin ticket pawh chu ka la a, khawzawl thleng chuan cheng 65 vel emaw hi a lo ni a, a tirah khan champhai thleng tur khan ka nei daih lo a, khawzawl thleng tura che...

ṬHING TAM LO THLENG TUR HI

Mahmuaka Chhakchhuak April 17, 2024   Mau tam leh Ṭhing tam hi sawi pawlh awl tak a niin a danglamna pawh a tam lem lo viau. Mau tam hi chuan mau chi zawng zawng an tam nia sawi a niin ṭhing tamah thung hi chuan rawṭhing chauh a tam nia sawi ṭhin a ni a. Mau tam hi kum 48 kar danah a thleng ṭhinin a kum leh (a kum 49-na chiah) ah chuan mau tam vanglai tak hi thleng zawka sawi a ni ṭhin a. Mau tam aṭanga a kum 18-naah ṭhing tam a thleng velehin hei pawh hi a kum 29-na zawk chu a vanglaia sawi a niin, ṭhing tam leh ṭhing tam inkar hi kum 48 niin kan hma lawk kum 2025 khi ṭhing tam thleng leh tura ngaih a niin mau tam pawh kum 2055-ah lo thleng tura ngaih a ni bawk a. Mau tam hi cyclic ecological phenomenon tia sawi a niin kum 48-50 dana India hmarchak lama lo thleng ṭhin a niin a bik takin Tripura, Mizoram, Manipur leh Assam hmun tam takah 30% vel chu ramngawin a khuh niin chungahte chuan mau tam avang hian sazu a puang nasa em em ṭhin a. A bik takin Myanmar-a Chin state-ahte...

ṬHALAITE KHAWVEL

Mahmuaka Chhakchhuak April 8, 2024   Kum sang tam tak liam tawh aṭanga vawiin hun thlenga la pangngai reng chu khawvel hi ṭhalaite kuta awm a niin ṭhalaite chu khawvela mi pawimawh ber ber an ni tih hi. Khawvela chanchin ngaihnawm ber ber leh chanchin ropui ber berte pawh hi ṭhalaite thiltih leh ṭhalaite chanchin hi a ni deuh vek a, hnam ropui leh changkang zawkte aṭanga hnam hnufual ber thleng pawhin ṭhalaite hian hmun pawimawh ber ber an luah reng fo bawk. Ṭhalai tih hian kan pawm dan erawh a in ang vek kher lo mai thei a, kum 13 aṭanga kum 45 thlengin huam tir ila a dik awm e. Lal Isua ngei pawh kha ṭhalai a nih laiin khawvelah rawngbawlna a nei a, kum 33 rual vel a nihin a hun tawp a hmang a nih kha. Amah ang bawkin sakhaw ropui tak tak dintute ngei pawh ṭhalai bawk niin Buddhism dintu Gautama Buddha ngei pawh kum 34 mi lek a nih laiin zuitu mi sang thum chuang a nei der tawh mai a. Islam sakhaw hmuchhuahtu Muhammad pawh kum 40 a nihin a nih kha a hnenah vantirhkoh a ra...

COMPLAINT BOX

Mahmuaka Chhakchhuak April 4, 2024   Complaint Box tiin sap \awng kan han hmang tak naa mizo \awng ang bawka kan hman tam a nih avang hian kan hrethiam vekin a rinawm tho a, mi \henkhatte chuan Grievance tiin an sawi mai \hin bawk a, mizo \awng chuan lungawih lohna leh rawtna thlenna tur bawm ti ila a fiah ber mai awm e. Complaint Box hmanna document hmasa ber kan hriat theih chu hmanlai Rome-ah khan niin chutah chuan mipuite’n sorkar official-te hnenah lungawih lohna emaw rawtna emaw an thehlut \hin a. |angkai takin an lo hmang \hinin tun hun thleng pawha la chin chhunzawm zel a ni a, tunlai hunah chuan computer hmanga thehluh theihna hmunte pawh siamin \angkai taka hman \hin a ni. Ka hriatna hi a dik chuan Mizoramah ngei pawh kum 2010-ah khan mipui hmakhawngai takin ‘Good Governance Cell’ din a ni a, kum 2012-ah ‘mipuiaw.nic.in’ pawh siam a ni lehin mipui lam a\angin a duh apiangte tan lungawi lohna emaw rawtna emaw thlenna tur hmun buatsaih a ni. Mipui Aw hi online platf...

I HUN I HMANG THA EM?

Mahmuaka Chhakchhuak Oct. 2, 2023   Mitin tana darkar sawm hnih leh pali pek theuh kan nih lai hian thenkhatte hi chuan hun hi an hmang tangkai lo pawh ni mai loin thil sual tihna atan an la hmang zawk mah thin hi chu a pawi ngawt mai. Hun hi kan hmang tangkai tur a ni a, kan hmang tangkai thei ngang lo a nih pawhin thil sual tihna atana hman kher hi chu a nghawng a that loh em avang hian keimahni bawkin kan tuar leh thin si a, a pawi tak zet a ni. Nimahsela, mitin kan inang vek si lo a, thil tha tih nachang hre reng chunga ti duh si lo pawh hi chhiar nghauh nghauh tur kan awm hial awm e. Mi hlawhtling kan tih a, mi ropui leh mi chhuanawm kan tihte hian hun hi an lo hmang tha thin hle mai a, hlawhtling tur awm reng pawh an ni. Chung mi chhuanawm tak tak zingah chuan kan tana entawn tur awm mi tlemte chanchin han sawi ila, hun awl an hman that bik dan leh chu an hun awl chu a tam zawk chuan lehkhabu chhiarna atana an hman dante hetiang hian han sawi ila: Sir Isaak Newton: ...

ENGTINNGE LEHKHA CHHIAR KAN UAR THEIH ANG?

Mahmuaka Chhakchhuak Oct. 31, 2023   Lehkha chhiar kan uar theih dan tur kan sawi hmain lehkha chhiar kan uar loh dan leh chumiin a nghawng nia langte han sawi hmasa ila a tha ang nge. Tunlai hunah hian lehkha chhiar kan uar lo hle mai a, kum sawmhnih hmalamah kha chuan heti tak hian lehkha chhiar lamah tan lak a ngai em em pawhin a hriat loh a, tunah zet chuan mitin, chhungkaw tin leh khawtlang huap meuh pawha lehkha chhiar lama tanlak kan ngai ta hle mai. Heti taka lehkha chhiar kan uar tak lohna chhan hi lehkha chhiar tur a tlem tak vang chu niin a hriat loh a, Nitina chhuak chanchinbu hi chhiar tham a awm a, kartin chhuak leh thlakipa chhuak chanchinbu pawh engemawzat a awm bawk. Heng chauh hi niloin mimal lehhkhabu tihchhuah leh pawl anga tihchhuah hi kumtin za bawr vel hi a awm ziah bawkin a rinawm a, Kohhran mal anga tihchhuah pawh chhiar tham fe a awm bawk. Hengte avang hian chhiar tur lam chu a tlem vang niin a rinawm loh a ni. Chuti a nih chuan a chhiartu lamin ...