POLITICS AH MIZOTE KAN LA THLENG THUI LO

Mahmuaka Chhakchhuak Nov. 25, 2020 Mizo Political history ah hian thil chhinchhiah tlak tak tak a awm rualin tunhma atanga vawiin thlengin kan politician te erawh chuan State pawn an la pel thei meuh hi hi thil vanduaithlak tak a ni. An fellohna leh that lohna erawh a awm bikin a hriat si loh a, kan tlangmipuite rual pawha kal lo a an hnunga chaurau ek kan la thai reng mai thin hi ngaihtuah tham tak a ni awm e. State chhungah kan in vei vung a, sum leh pai lamah kan hausa thur thur a, In leh lo ropui tak tak kan neih phah bawkin a tu amah chuan politics hi kan retheihpui lo chu a nih ber hi. Hetiang hi kan thlen chin ala ni rih si a, rual u zawkte chu beisei ta lo pawh ni ila politician thalai zawkte hi chuan State pawn lam thlenga ram leh hnam tana rawngbawlna atan ke pen chhuak tur ngaihtuahna kan hman a tul viauin alang. Dr. C. Silvera kha Chhinlung chhuak zofate zinga Union Minister kan neih hmasak ber leh vawiin thlenga kan la neih awmchhun a ni. Kum 1994 Feb. 17 – 1999 Sept. 15 inkar chhung khan Minister of State for Health and Family Welfare a ni a, 1991 – 1996, 1996 – 1997, 1997 – 1998 inkarah te khan Member of Parliament (Lok Sabha) a ni bawk. A ni bakah hian Union Minister kan la nei leh ta miah lo mai a, kum 2000 hnulamah hian kan ram hruaitute hian hetiang lam hawi hian rilru an pe lo zawk nge ni tih pawh a hriat ta lo. Regional Party mai niloa National Party inti ngat Indian National Congress (INC) ngei pawh Central lama an sorkar laia Mizorama sorkarna fawng an chelh bawk lai kum engemawzat ah te khan an Political Outlook a zau lo hrim hrim em ni tih turin kan mizo politician te khan state chhungah chiah ram leh hnam tan ke an pen a. Khawilai State leh UT ah emaw a Governor tur-in leh Central sorkar lamah emaw Dr. C. Silvera bak thehchhuah an nei miah lo kha enge a chhan ni ang? Thiamna lamah leh exciperience lamah pawh mi chhuanawm tak tak kan nei a, Uisa ei thluakin a phak loah kan ngai ta thut zawk em ni ang. Regional Party zinga party lian ber MNF ngei pawhin NDA zawm an inti a, a bik takin an President, Pu Zoramthanga phei chuan Central sorkar ah tlatlum a inti viau nghe nghe a nih hi. Central lama sorkarna fawng chelhtute BJP lam pawhin mi duhsak viau angin a insawi a, fa chuam dinhmun ang hial kan chang ni awm tak a ni. Nimahsela chutih rual chuan Central sorkara Minister turin emaw khawilai State emaw UT emaw-a Governor tura thehchhuah an la nei miah lo a nih hi. Vawiin thlenga hetiang lam hawia sawirik engmah kan hre lo hi kan ram hruaitute hian tul an ti loh vangin an ngaihsak lo hrim hrim pawh a ni maithei bawk. Hamthatna leh hnemhnanna lam chu enge awm ang tih erawh sawi tur ka haichham viau laiin Mizo Political History-a nakin zel atana chuang reng tawh tur lam ka thlirna zawk vang a ni. Pu Rama sawi takah chuan kum hmasa mai a CAB pass a nih dawn khan kan MP neihchhun kha Central hotute hnenah House chhunga reilote tal thusawi ve hram turin a ngen nasa viau e an ti a, House-a pass a nih tak khan kan MP, Pu Lalrosanga khan reilote kha lawmthu sawina hun a nei thei ta hlauh e an ti a, tak tak a nih pawh a rinawm viau. Mizoram State BJP President kalchhuak ta Prof. JV. Hluna pawh hi Governor turin Central ah an thlen nia sawi a awm deuh a, hlawhtling hlauh sela a duhawm hle a ni. Anni phei hi chu Central sorkar nena Party khat an ni bawk a, inzawmna tha lehzual an neih ngei pawh a rinawm a. Pu JV. Hluna hi khawilai hmun emawah Governor han ni thei hram sela a duhawm ngawt mai. Zofa hnahthlak zinga Governor kan neih hmasak ber tur a ni dawn bawk a, a hlu dawn emin ka hria a, State BJP lamin an ngenna hi hlawhtling hram sela a duhawm hle a ni. A ni hi thiamna lamah leh tawnhriatna lamah pawh a chhuanawm viau a, mimal tak pawhin tuna kan politician neih zingah chuan phu ber pawh a ni hial awm e. Hetiang hian kan tun dinhmun chu a la ni rih a, nakin zelah hian kan ram hruaitute hian hetiang lam hawia ke an pen chhoh zel hi thil pawimawh tak niin alang. Nimin maia mual liam ta Assam Chief Minister hlui Tarun Gogoi te kha India Hmar Chhak huap pawhin hruaitu chhuanawm tak a tling. Vawi 6 lai MP (LS) a thlan tlin a nih piah lamah All India Congress Committee (AICC) Secretary a ni tawhin, 1991 – 1996 chhung khan Union Cabinet ah Minister of State for Food and Food Processing Industry alo ni tawh bawk. Hetianga Central lama hruaitu a nih hnu pawh hian State Chief Minister a ni leh bawk a, Assam Chief Minister lo ni rei ber niin kum 15 lai a CM nghe nghe bawk. Tunah pawh a fapa chu MP a ni mek bawk a, a hnungzui turin a chher puitling te pawh a tih theih bawk awm e. A ni ang hi mizo politician zingah awm ve ila a chakawm hle mai a, a bik takin tuna kan politiciante hian hetiang zawnga vision te pawh an neih a duhawm viau a ni. He kan ram neihchhun, Mizoram hi kawng hrang hrangin State pawn lamah kan inphochhuak mek a, infiamna lamah phei chuan kan thalai engemawzatin hming an chher mek a, anni baka zirna lamah leh sorkar hna sangah te pawh mi chhuanawm tak tak kan nei mek bawk laiin Politics lamah erawh sawi tur kan la awm meuh lo a, a zia lo hle a ni. Party khata awm te phei chu in dawmkang tawn a, vawrhchhuah chi chu hruaitu senior zawkte pawh hian an vawrhchhuah thiam pawh a pawimawh ngei ang. Mizo Kristian takin 94% Hindu awmna ramah hian invawrh chhuah han tum teh ang u.

Comments

Popular posts from this blog

CHIEF MINISTER HNENA LEHKHATHAWN

TACHHIP ARSI ÊNG

Dr. HL. MALSAWMA NGHILHLOHNAN (A boral champha vawikhatna pualin)