WHERE IS OUR VERY OWN MIZORAM NITISH KUMAR?

Mahmuaka Chhakchhuak 
June 8, 2021 

 Bihar State ṭawp zia te leh Laloo-a sual ziate kha thil rapthlak a tling tak meuh a ni. Pawi sawi lo mi engzatinnge nunna chan awm ang tih pawh ngaihtuah tham tak a ni hial zawk a, Silaia kah hlum, Motor-a chil hlum leh luia paih thlakte an awm nuk a, chungte chu Police hnenah han report thin mahsela hmalakna tak tak a awm chuang si lo. Iraq rama Saddam Hussein-a lal ang mai khan a nunrawng ti ila tawngkam uchuak a ni kher awm lo e. 

March 10, 1990 – March 25, 1995, April 4, 1995 – July 25, 1997 chhung Bihar Chief Minister a ni a, a karah hian March 28 – April 4, 1995 chhung President’s Rule in an awm bawk. Hemi hnuah hian a nupui chu July 25, 1997 – Feb. 11, 1999 chhung CM velehin, 11 Feb. 1999 – 9 March, 1999 chhung President’s Rule in an awm leh a, chumi hnuah a nupui Rabhi Devi bawk chu 9 March, 1999 – 2 March 2000 chhung a rawn CM leh a ni. Nitish Kumar pawh kum 2000 hian ni sarih emaw chauh (3-10 March, 2000) a rawn CM hman a, Rabri Devi bawk chu 11 March 2000 – 6 March 2005 chhung a rawn Chief Minister leh a. A hnuah pawh hian President’s Rule-ah an awm lehin 2015 atang erawh chuan Nitish Kumar hi tluang takin a rawn CM chho ta char char a, vawiin hun thlengin CM thuthleng hi ala luah a ni. Laloo Prasad a chu Bihar Chief Minister kum 15 lai a nih mai bakah a Fodder case (ran chaw supply buai chungchang ah) neih hnu khan hnehsawh tak leh inthla hrung hauh lovin a nupui chu a la CM tir zui vel a nih kha. Laloo Prasad khan a han CM thar apiang khan Officer rual hi a han transfer vak ngawt phawt zel a. Transfer duhlo ho kha chuan sum pe-in an han insawi fel phawt a, chung an sum sen vak vak chu an State sum hman dik lohna bulpui lian ber chu ani ta thin ani an ti. A nupui CM pawhin jail atang tein a rawn thunun reng tho a nih kha. Ngaihtuah thuak chuan nuihzathlak deuh ania, mahse Bihar hmangaihna rilru thuk tak pua han ngaihtuah chuan nuih a ti za thlawt lo thung. Kum 2018 Inthlan dawnah chhoah khan Aizawl pa hausa tak pakhat chu MNF Candidate pakhat hnenah campaign puina atan Nuai 10 a pe a, chutiang bawkin tling tura a rin deuh Congress Candidate pakhat hnenah pawisa a pek bawk tiin an sawi a. Ka mi hriatchian deuh pakhat pawh Party pakhat chuan helai bialah hian ding la, i campaign nan atan Nuai 5 ka pe ang che a ti a, nimahsela a ding ta lo zawk a. Ding ta sela, vanneih thilthuah lo tlingin sorkarna hial lo siam thei ta sela amah chu Minister thutthleng ah hian lo thu thei ta sela a campaignna atana Nuai 5 pe tu chuan engtin tak rawn sawi leh ang maw le? Lawmthu sawia rawn chibai tur chuan a Office ah a rawn kal ngei ang a, chumi hnuah pawh zawldawh hmel takin a la rawn kal leh emaw a ni ang a, Minister thar tan ngei pawh hian a thu chu hnial a har duh ngawtin a rinawm. Mi hausa tak pakhatin Kolkatta atanga Minister pakhat a koh thlak thu an sawi te pawh ka hriatchhuah phah a. Chutianga mihausa leh ram hruaituin thuneihna an chan lai chuan Bihar State pumpui mai chu tah leh ha thialna dik tak hi a ni ringawt maiin a rinawm a. India kil tin kil tangah manual labour tam ber chu Bihari an nih thin kha. 

Chuan le, lo theih lohvin Bihar chhim lam ah chuan State thar, Tribal State dik tak, Jharkhand chu kum 2000-ah a lo piang ta hlawl mai a. Bihar state hausakna 90% vel chu Jharkhand State tharah chuan awmin an sawi avang chun Bihar lam chuan an chet chhiat phah ngei dawnin kan hria a, nimahsela Nitish Kumar a rawn lang ta hlawl mai a, Bihar che chhe chho hle tura kan lo ngaih ve ngawt kha tu te emaw tawngkam takin a mak a makin a rawn invawrh kang ta lawp lawp mai a ni. Chutah, Jharkhand state, ram leilung a hausa em em mai chu a hnufum chho hret hret ta zawk a. A ram mipuite’n khawvel zau zawk eng an hmu phak lawi si. Thatchhiat vang nilo, sual vang em em pawh nilo, an chenna boruakin a zir loh avanga changkang deuhva riltam leh tui hal huam huam an lo pung ta hle ringawt a. Chuvang chuan ram hausa tak, inrelbawlna tawp tak si chuan Naxalite Movement a rawn siam ta chat mai a ni. Zing tin newspaper en chakawm loh khawpin tu Officer nge an ruk bo leh dawn, cheng engzat a khul ngai chi nge ni ang tih ngawt chuan an zing tho rilru a luah ta vung reng mai. Ram hausa deuh, hnam rethei deuh leh boral mek chu tumahin kan awt lo chu a nih tak hi. 

 He Bihari tlangval, Nitish Kumar hi a hming chuan Graduate Electrical Engineer te niin sawrkar hna te han thawk ve lauh lauh bawk mahse a Bihari unau-pui ho India ram pum, Mizoram chhunga Tlungvel khaw dai lawka lung lakna hmun te pawha rawn thawkin an vak chhuak dul dul reng chuan a ngaihtuahna a luah khat ta reng si a. Chu chuan a chaw ei leh mut a ti tui thei ta ngang lova. Agriculturist chhungkua atanga Engineer nih bak chu TIH TUR awmin a hre ta tlat a. Chu chuan Social activitist nih chhoh tir-in, chutia a chet velna chuan State rorelna bu-pui ah luh ve a tul tlat dan chu a hmu thiam chho zel a. Chumi atang chuan Political pary zawmin, reiloteah Janata Dal-ah hruaitu ni chhovin, kum 1985 a Bihar MLA a han ni ve ta pawm mai a. Lok Sabha MP ngawt pawh vawi 6 lai a ni ve hman bawk a. Union Cabinet Minister, Railways etc a nih kual ve nuaih hnu ah tunah Bihar Chief Minister zah leh chawimawi rawn hut hut alo ni ta a ni. Tum khat kar khat te mai a CM ve hluai tawh (3-10 March 2000 ah) tih loh ah chuan 24 November 2005 atang khan a la CM ta char char a ni. 

 Nitish Kumar khawsak zia hi han zir chian deuh chuan thil dang zawng aia lang sar em em chu TRANSPARENCY kan tih mai, sawrkar lang tlang hi a ni. A sorkar-in a thil tih reng reng mipui te’n an hriat zung zung theih nan RTI Act pangngai mai nilovin e-RTI system, Jankari Scheme a tih chuan mi rin leh support a hlawh em em a ni ber mai. Mipuite sum leh pai a ni a, a hmanna an hre ve bawk tur ani a ti hem mai a ni awm e. Tin, NREGS kan tih, keini lamah chuan kan VC emaw ruling party local hotute an in kawh nuaih nuaih-na ang chi ah pawh e-NREGS a ti leh ngat a. Mirethei bik te chuan fair takin an chanai leh thawh chhuah an chalai tur a ni a ti leh mauh mai. Mi hausa leh hausa in ei tawn chu thu hran a ni a, an sual vang pawh nilova, an background a chhiat avanga BPL, mi rethei ho hian a special a ngaihven an phu a ni a ti teu mai. Kan ram lama kan sawrkar VIP ve tura anga ngaih, kan BPL enkawl dan nen chuan tehkhin peih chi pawh a nih hmel loh. Thil pakhat a hmalakna ropui leh em em mai chu mi rethei lo nei mite tana sorkar Bank ah loan lak phalsakin, sorkar kha guarantor-ah tangin uluk takin sorkar officer te’n an enkawl pui bawk a. 

Hetianga hma an lakna hi kan ram NLUP ai chuan a kang deuh hret hmel awm e. Chung economic hmasawnna chuan mipuite atanga direct tax, income tax, wealth tax tih vel atanga sorkar lamin chhiah a hmuh a pung thur thur a. An sorkar a hausa ta em em a, mipui an phurin, an thawh hlawk tial tial a, an sorkar chetvelnaah an inti neitu tulh tulh si a. Punjab, Gujarat, Karnataka tih vela ‘Sirj, a chha hai, ka re ga, ka re ga’ tih renga nun ai chuan mahni huan leh thlawh hma enkawl a, chaw ei tui leh mut tui taka mahni khua ngei a awm chu a tha fe zawk tih hrilh ngai hauh lovin Bihari Labour Homeward movement hian India ram state changkang zawk te economy a khawih det zu ni a. 

Kan ram ngeia Dumka kan tih tam takte ngei pawh chu hmuh tur an awm ta lo a, anmahni ram ngeia hnathawh chu a hlawkzia hriain kan mi hausate ngei pawhin ILP siam sak tumin ko ko thin mahsela an rawn chho duh tawh reng reng lo a nih hi. Hetiang ram hruaitu tha hi alawm kan mamawh ve a, Nitish Kumar-a anga zui tlak hruaitu hi kan mamawh kan lo tih fo ṭ hin chu. Where is our very own Mizoram Nitish Kumar?

Comments

Popular posts from this blog

CHIEF MINISTER HNENA LEHKHATHAWN

TACHHIP ARSI ÊNG

Dr. HL. MALSAWMA NGHILHLOHNAN (A boral champha vawikhatna pualin)