POLITICS LEH SAKHUANNA

Mahmuaka Chhakchhuak

July 1, 2021




Politics leh Sakhuana hi thil hrang ni mahsela inhnê reng tur niin in mihran thei miah ngai lo tur a ni. Khawvel khawsaknaah an pawimawh ve ve a, sawihnawm theih a ni lo ve vein mihring tan ngaih pawimawh ve ve ngai tak bawk a ni. Nimahsela chutih rual chuan uchuak taka lakvawng chi erawh chu a ni hauh lo a, pakhat thlauhthlaa pakhat chawisan chi pawh a ni hek lo. Sakhuana chu thlarau lam thil khawih phak a nih laiin Politics erawh a nive chiah lem lo a, nimahsela chutih rual chuan kan nitin khawsaknaah an pawimawh dan a in ang reng bawk si a ni. Politics atchilh ti anga sawi theih deuh reuh tura mawl mang taka Politics tuipui hi mizo zingah hian an tam ang reng fuin a hriat a, chutiang bawkin Sakhuana atchilh tia sawi theih tura midang ngaithei reng reng lo mihring hi an awm bawk a. Hetiang hi uchuak tia an sawi thin ang chiah hi an niin midangte tana hnawksak chan awlna tak a ni. 


Mizo Politician hmasate leh vawiin thlenga kan ram leh hnam tana rawngbawltute zingah hian thangtharte tan pawha entawn tlak hi an tam lutuk lo viau mai thei a. Mizo Union hruaitute erawh kha chu vawiin thlenga kan la sawi bân theih loh an ni ngei awm e. Hminghmerh pawhin sawi ta ila, Pu Bawichhuaka leh Pu Ch. Chhungate ngat phei kha chu vawiina ram leh hnam tana rawngbawltute hian entawn tur tam tak an nei ngeiin a rinawm. Chinchang hre deuhte chuan Union Territory (UT) kan nih atang khan kan ram politics hi a bawlhhlawh e an ti a, nih pawh a ni mai thei. A chhan ni awma ngaih theih tak turin Central atanga sum leh pai kan dawn tam takte kha min hruai sual thei tur tak pawh a ni. UT kan nih hma, Assam sorkar hnuaia Mizo District Council kan nih lai pawh khan sum leh pai dawn tam tak kan nei a, amaherawhchu chuti chung reng pawh chuan mi dik leh mi tha danglam ve chuang lo an awm tho a, chung zingah chuan Pu HK. Bawihchhuaka kha sawi hmaih chi rual a ni lo ang. Kum 1952-1960 inkarah Mizo District Council ah Secretary a ni a, 1960—1965 khan District Council Chairman a ni leh a, 1965-1970 ah District Council Chief Executive Member a ni a. 


HK. Bawihchhuaka chanchinah khan ngaihnawm tam tak a awm a, mi tam takte chuan a titi thiamnate leh zantin mai a sawm pawh niloa inleng a neih thin thute kha an sawi hmasak pawl a ni mai thei a, chu’ng bakah chuan CEM atanga a chawlha In leh lo pawh nei loa a unaute Ina a lut te khan sum leh paia a pamham loh zia ti langtu a ni.  A pa HK. Dohnuna sakhaw rawngbawltu nihna avang khan a fate pawhin nun ngil tak an neih phah a ni ngei ang a. Hetiang bawk hian Mizoram Chief Minister kan neih hmasak ber Pu Ch. Chhunga ngei pawh kha fak leh chawimawi tlakin a mimal leh an chhungkaw nunah entawn tlakin an nung bawk a. Mi duham leh pamham lo mi an nihna chu an fate’n malsawmna an dawn phah kan ti lo thei lo bawk ang. Chief Minister a nih tirh lamah khan Bungalow ala awm loh avangin anmahni In leh lo atangin nitin Office a kal thin a, chutih lai chuan eirawngbawlna atan thing tuah an la hmang thin bawk a ni. Tumkhat chu thing tuah tur an neih loh avangin Pu Chhunga nupui, Pi Rovi chuan Pu Hauva te Inah chhoin thingfak pûk hi a han dil a, an ni chuan phal takin an mamawh zat chu an lo lak tir a, rawn rûl leh lo pawh nisela Pu Hauva te chuan lunglohah pawh an la kherin a rinawm loh nain kim takin thingfak chu an rawn dah leh thlap a ni.   

 

He thil hi thil lian tham ni hauh lo mahsela an pamham loh leh an rinawm zia ti lang tu atan ka han tarlang mai chauh a ni a. Hetianga thiltétham takah pawh an rinawm tlat chuan a lian zawkah pawh an rinawm ngei ang tih a rin theih a, vawiin thleng hian dik lo taka sum leh pai an hmanna pawh sawi tur kan la nei lo a nih hi. Hengte hi anmahni felna leh thatna vang chu a ni tehmeuh ngei ang a, chubakah chuan an sakhawmina, Pathiana rinna nghatmi an nihna chuan thuk takin an nunna pawimawhna a neih ngei bawkin a rinawm. Hei tak hi kan tunlai Politician tam takte’n an tlakchham a ni thung si a.  

 

Vawiiniah chuan ram leh hnam rawngbawl inti zingah hian mahni retheih pawisa loa ke pen hi sawi tur an awm meuh lo a, an awm a nih pawhin kutchang thleh tham lek an ni ngei ang. A tam ber hi chuan mahni sahmin hnawh puarna atan vek hian ram rawng kan bâwl a, sorkarna fawng vuantu lam Unit President nihte hi a manhla bikin Block President nihte hi awh-awm tak a ni mai si a. Mita hmuh mai theih turin Party hruaitute lah chuan In tha tak tak an sak phah thin bawk si avang hian an dinhmun chu awh-awm tak a ni thin. Mi tam tak phei chuan kohhranah nasa lehzualin an han inhman lehzual phah bawkin a hma aiin thawhlawmte an han thawh uar bawk a, reiloteah mi pangngai chunga leng ang mai an lo nih phah mai bawk a. Hengte hi ka sawisel a ni reng reng lo a, tupawhin politics hi lo hausakpui pawh nisela an demawm hauh chuang loh, a demawm lai ber zawk chu politician an nih tak avanga kohhran mi an nihna an thlauhthla zawk chu a ni. 


Kohhranmi kan han tih avang hian inkhawm leh inkhawm loh lam ringawt a ni lo a, an nitin hun hmannaah kohhran mi an nihna lantir thin zawk sela tihna a ni ber zawk ang. Dik lo taka sum leh pai lakluh theih rengna hun leh hmunah pawh huaisen takin do let ngam sela, dik lo taka thuneihna hman theih reng lai pawhin ti lo ngam sela tihna zawk a ni. Nalh takin inchei thin rawhse tih lam phei chu a ni hauh lo a, Kawrchung nalh tak nen inthuam thin rawh se tih pawh a ni chuang lo. Kristian nge a nih a Dinkonism tih pawh hriat chian loh leh kawrlum phiar hak uar ve tak Delhi Chief Minister, Arvind Kejriwal ang khuan ram rawngbawlna kawngah pawh entawn tlakin hna thawk rawhse tihna a ni ber mai.   






Comments

Popular posts from this blog

CHIEF MINISTER HNENA LEHKHATHAWN

TACHHIP ARSI ÊNG

Dr. HL. MALSAWMA NGHILHLOHNAN (A boral champha vawikhatna pualin)