Rangkachak MEICHHER Thlirna
Mahmuaka Chhakchhuak
Sept. 5, 2025
Adult Education Wing, School Education Department chuan MEICHHER kum 50-na pualin Rangkachak MEICHHER tih hming vuahin kum 1975 aṭanga kum 2025 thlenga Article ṭhazual (?) thlan chhuahte chu mitin chhiar theih turin a buin a han buatsaih thei hi a lawmawm takzet.
He lehkhabu hi phek 673 zeta chhah a niin a kawm khawng leh kawm pangngaia buatsaih a ni a, mi 90 laite thuziah chu dahkhawm a nih vang hian he lehkhabu hi a hluin a buatsaihtute an fakawm hle. A bu chhungthu ziaktute hi mi chi hrang hrang an niin, politician, zirtirtu, kuthnathawka eizawng leh sorkar hna dang thawktute sakhaw rawngbawltute an ni hlawm. Heng ziaktu zingah hian: Lalhmuaka (1912-2005), Zikpuii Pa (1929-1994), Selet Thanga (1920-1995), Darchhawna (1936-2023), Lalhmingliana Saiawi (1937-2016), HK. Bawichhuaka (1912-1985), Siamkima Khawlhring (1938-1992), JF. Laldailova (1925-1979), James Dokhuma (1932-2007), Lalbuaia (1920-2003), Hrangaia (1912-1989), Lalthangfala Sailo (1933-2025), Capt. LZ. Sailo (1924-2008), KL. Chhuanvawra (1938-2016), K. Saibela (1935-2010), Paul LT. Zuala (1947-2025), L. Keivom (1939-2021), R. Vanlawma (1915-2006), Lalsangzuali Sailo (1949-2006), Rev. Lalnghinglova (1926-2025), Rev. Thansiama (1930-2014), V. Hawlla (1903-1995), Dengchhuana (1929-2004), Upa Lalthankima (1923-2004), R. Chaldailova (1929-2024), Rokunga (1914-1969), K. Zawla (1903-1994), R. Sawithanga (1943-2024), A. Thanglura (1926-1994), C. Rokhuma (1917-2016), H. Lalrinfela (1975-2018), R. Thanhlira (1917-2002), T. Lalhnema (1934-2023), Lalengmawia Ralte (1947-2020), KL. Liana (1953-2020), B. Lungmuana (1951-2022), P. Rohmingthanga (1936-2020), Revd Chuauṭhuama (1947-2024) te chu kan hnenah an awm tawh lo a.
Anni, mi 38-te zingah hian mi pali thuziakte chu pahnih ṭheuh chhiar tur a awm a; Zikpuii Pa thuziah, Hostel Awmtu tih leh Literature Ṭha tih chu chhiar tur a awm a, Thanpuii Pa ziak Pastor Sena Hriatreng nan tih leh Buangkhaw Perpui tih chu chhiar tur a awm bawk a, James Dokhuma ziah pahnih Zan tih leh Ka Thlenin te tak kha aw tih kan hmu lehin R. Vanlawma ziak pahnih Mizo Inneih dan tih leh Aizawl khaw lo indin dan tih chu chhiar tur a awm. B. Lalthangliana ziak pahnih: Khampat Kulhbing leh Bungpui tih leh Chun leh Zua tih a awm bawk. Anni zingah hian Thanpuii Pa (J. Malsawma) leh B. Lalthangliana te chiahin vawiin hunah chuan min la dampui hram hram a, a ni bakah chuan he lehkhabua thuziaktu dang 46-te chu vawiin hun thlenga min la dampuitute an ni.
MEICHHER Chanchinbu hi kum 1975 March / April thla aṭanga tihchhuah niin vawiin hun thleng hian bahlah palh leh chawlh nei hauh loin la tihchhuah zel a ni a. Chanchinbu dang ang lo takin a kalphung la thlak danglam ni loin a hmelhmang ngei pawh ala pangngai reng bawkin a hlutna pawh ala kiam chuang hek lo.
Kum 1975 aṭanga vawiin hun thlenga Meichher Chanchinbu Editor lo ni tawhte hi han tarlang leh ila:
1975 (March/ April) – 1985 =R. Lalrawna
1985 June – 1986 December = C. Lalmuanga
1987 (Jan/ Feb) – 2002 = R. Lalrawna
2002 – 2005 February = B. Lungmuana
2005 March – 2010 March = C. Lalthanzauvi
2010 April – 2012 June = B. Lungmuana
2012 July – 2017 August = F.B. Liana
2017 Sept – 2018 Feb = H. Lalhrilmawia
2018 March – 2020 July = Ng. Fanchun
2020 August – Till date = TC. Lalremsiama
Meichher Chanchinbu-a thuziahte hi zirlaibu-a seng luh a lo ni nual tawh bawkin chungte chu: Zan – James Dokhuma (March 1976), Ka Thu hretu – James Dokhuma (May/ June 1976), Lungawina – James Dokhuma (Dec. 1976), Thufing – Selet Thanga (May & June 1976), Kut hnathawh hlutzia – J.F. Laldailova (March 1976), Tun Kum Za chhunga Mizo fate – Zikpuii Pa (Dec. 1977), Hostel Awmtu – Zikpuii Pa (March/ April 1975 & July 1975) Sipai – Zikpuii Pa, Mizo tlawmngaihna – a zir lehlam – Sangzuali Pa (Feb – March 1983), Huaisen – Darchhawna (Nov & Dec 1979), Anni leh keini – Siamkima Khawlhring (Feb. 1976), Hmangaihna – Lalhmingliana Saiawi (Oct 1975), Khuailui ral leh Turnipui – Lalzuia Colney (May & June 1976), Pu Bana hla \henkhatte – R. Vanengliana (Jan-Feb 1976), Leilung hi Pathian siam a ni – P.L. Liandinga (Aug & Sept 1981), Hlawhchhuah khawvel – P.L. Liandinga (March 1985), He ramah hian awm reng ila – H. Thangkhuma (Feb. 1977), Vangpui Lunglen – Paul. LT. Zuala (Oct. 1978), Mahni hnuk chhat – P. Rohmingthanga & R. Lalrawna (March 1979), Thlanrawkpa Khuangchawi – C. Zachhunga (July & Aug 1979), Fak hlawhlo val rual – Vanneihtluanga (July 1984) leh Kei leh ka chenna – Lalawia (Dec 1988).
A bu chhungah hian thuziak chi hrang hrang sawm kua zingah hian Thinlai Na – Selet Thanga, Zirtirtu – Lucy Vanlalnunpuii leh Pathian hnen thlenna kawng – Upa Lalthankima ziakte erawh prose niloin poetry a ni a. Heng thuziakte hi tunlai hun atan ngei pawha chhiar manhla tak tak leh chhiar nuam tak tak an ni hlawmin Article of the Year atana thlan chhuah chakawm tak tak an ni bawk. A hmalamah hian Meichher chhuak hmasa ber 1975 March/ April thlaa Article pali a awm a, chungte chu: Pastor Sena Hriat Reng Nan – J. Malsawma, Zu – Zoram Hmelma No. 1 – Lalhmuaka, Hostel Awmtu - Zikpuii Pa leh Zirtirtu leh a hnathawh tur – Dr. G.N. Chatterjee ziakte chu chhiar nawn fo tlak a niin vawiin atan ngei pawh a hlutna ala ngai reng.
Hetiang taka Mizo zinga thuziak thiam rualte thuziah dahkhawmna hmun hi lehkhabu dang a awm lo a, tute emaw chuan kan mithiamte thuziak an lo dahkhawm chu hmuh tur a awm zauh zauh tak nain chungte chuan he Rangkachak MEICHHER hi chu an tluk lo hle a, tluk ngaihna pawh a awm hek lo. Ṭhangthar ziaktu zingah pawh mi sawm velte thuziak chhiar tur a awm bawk hian he lehkhabu hi a ti hlu bawk a. Hranghlui, a bik takin kan hnena awm tawh lote thuziak hetia chhiar theih tura bu khata a awm hi a hlutna ber a tih theih ang a, a buatsaihtute hian hemi chauh lo bu dang pawh buatsaih thei zel sela a duhawm hle.
Thuziah hi mahni inphochhuahna ṭha tak a niin midangin min hriatna pawimawh tak a ni thei bawk. He lehkhabu chhunga thuziaktu tam takte pawh hi an hmel hmuh hman loh leh an thuziak chauh kan hmuhte niin, chung an thuziahte avang chuan kan ngainain kan ngaisang a, an boral hnuah ngat phei chuan an thuziakte chu kan hlut lehzual ṭhin. Chutiang atan chuan he Rangkachak MECHHER buatsaih a ni hi a lawmawm lehzual a, a buatsaihtute thawhrimna hi a hlu takzet a ni.
Mak ve mai mai chu he Rangkachak MEICHHER bu-ah hian Zikpuii Pa thuziah pahnih a awmin amah, Zikpuii Pa chanchin ziahna pahnih chhiar tur a awm bawk. James Dokhuma thuziah pahnih a awm bawkin amah, James Dokhuma thawnthu ziah chhuizauna chhiar tur a awm bawk. K.L. Liana thuziak chhiar tur a awm laiin Revd Chuauṭhuama’n Ka nau K.L. Liana tih thupui hmanga a thuziah chhiar tur a awm bawk a, amah ngei pawh chuan min lo boral san tawh bawk. Chutiang bawkin JF. Laldailova thuziah chhiar tur a awmin JF-a leh Etheli chanchin chhiar tur a awm bawk a, Lalmama chanchin pawh hmun hnihah chhiar tur a awm. Heng thuziaktute zingah hian J. Malsawma leh Rev. CL. Hminga te hi kum upa ber an niin kumin (2025) hi an kum 98-na ve ve a ni.
Comments